
D I SERVO ARBITRIÖ D, M.'t*
x ju iäicu nt,fion ien inane efie liberum a rb itr ium , IcdD ßV u
tarn bona q u am m a la in nobis operari* Aducrlushas p0ßr*J
masproficcris cefcribere. 4 t " ’ *■]
^****‘ CCiscciam quid Ioquaris,mi Erafmc? Tresfacishic opinio««,
velut triura feaarunt ,quod rem eandem alijj&alifs verbis varic«üfferram
i nobiscisdcm fit vnms led* profcfloribus.non intcliigis. Sed moneani!1
& oftendamus ribiolcirantiam,vel hebetudinem mdicij tui. 1
Drfnitloiiitri Rogo, Definitio libcri arbitrij.-i re datafuperius3qHomodoqua(jt,(
,uy* huicprlm* opinioni fatis probabilii Dixjfti enina liberum arbitrium^
vim voluntatis human*,qua fe homo applicant poteft ad bonum,Hic VCI0
ditis & probas dici.Hominem fine gratia non ptoffe veile bönutn. Definitio
iffirmat.quod cxemplarn-elus negat.inuenitur^ue in tuoliberoarbitrioj.
mul,Eft 8c Non,vt fimul nos & probes & damnes,tcipfmn quoqucdsmnej
& probes in vnoeodemque dogenate Sc atticulo. An putas,non effc bonu*
applicari leie ad ca,qua: funt falutisatern*,quod Definitio tua cribuit libeta
atbittio ?cum nihil fit opus gratia, fi tantum bonum effet in libeto atbitno,
•quod feipfum appliea« poflet ad bonum, Itaque aliud eft liberu in arbitri!
um,quod definis, & aliud quod defend is, Habetque nunc Etafmusduoli,
•bera aTbitria pt**»cris, fibi^uc protfuspugnantia.
C Ed di-tnilToillo,quod D c finitio finx it,h o c quod coatrarium
'-'ipfa opinio proponlt,videamus.Concedisbominem 6ne gratia pcculiaii
f*on pofie veile boaum(ueqs enimnunc dtlputamus,quidgtaria Dei polfit,
led quid homo fine gratia polfit)Concedisergo liberum arbitrium nöpoÄe
Väkotat hum» vellcbonund,Hoceft aliud nihil, quam non pofie fiele applicate ad ca ,qn*
« deprsutu He. funt felu tis astern* , vt tua cetmit Definitio, Quin pauio ante dicis. Volun-
tatetn humanam poft peccatum fic efie dcprauatam,vt amifia libertate,co»
gatutleruite pcccato, ©ec pol&t fe teuorare admeliorem ftugem, Emil
fallor,huius fernen«* facis Felagianos fuifle, Atbitror hie iam nullum
Protheo patete effugium, Aperris verbis captustenctur, Scilicet, Volunti-
tem amifia libertate cogiac tencriin lcruitute peccati, O egrcgiclibemm
arbitrium,quod amifia libertate > feruum pcccatiabipfo Erafmodicitar.
<Juod cum Lutherus dicctet, nibil abfurdius auditum erat,nihil inutiliui
4iocParadoxoinuulgari potuit, vtetiamDiatribasineumlctibioportctcii
- ® e£i forte mihi nemo etedet, ifta ab Erafmo dici, Legatur botloco
Diatribe & mirabiur, Ego tarnen non valdemiror,Quicnimhancrm
non habet feriam, nequecaul*aliquando afticiturftcd prorfus anirooalic*
natus, taxier vcl friget, vcl naufeat, quomodo is non paflGm dicctetabfuidi,
inepta, pugnantia, dum velut ctftius vcldormitans caulam agir.intcrqu«
ftertendum ruftuat, Eft.Non, dum vatic voces auribusciusobftrcpuntl
Idco RhetoresexiguntafFeaum in Aöorc caulamm,MultoitiagisTbeolo>
•gia talcm exiginqui vigilem,acrcm, internum, prudentem A fttenuum ted*
dat,
C I igitur liberum arbitrium citra gratiam, amifia libertatef<>*
Ogitur fetuire pcccato, nee poteft bonum veile,Optarim ego f«ire,quod
fit illud ftudium ? quis ille 'conatus,quem relinquit prima ilia A probabilis
-Opinio i Bonum ftudium, bonus conatus effenon poteft,quia non poteft
velle bonum,vt dicit opinio,* coneefium cft. Malum igitur ftudium»
maius conatus rehnquitur, qui amifla libertate cogitur leruire pet^®‘
^ l»»
- J ....... ’
. Jmoqùideft Sc hoc diccre>qua?fo ? Relinquit ftudium & conatum Oplniö
itt, nontamen relinquit,quod viribus luisaficribatnr S Quis hzc anlrflo
tonciptre poteft ? St ftudium & conatus viïibus liberiatbitrij rclinquuttf
"UJ cu r n o n eisdem,adfctiberent.it? Si non afftdbentur, quomdorelin-
’ ntüt; An ftudium & conatus ilic ante gratiam, etiatn ip A futuragratia,
fiction I tbero arbunoreljnquuntut, vt fimul & rcllnquabtut & non rclin-
Luantur etdcm iibero atbitno is Si bate non luntpatadoia, Vcl potiuS mOh1
[ßM,quid turn iunt monftra?
SEd hoc forte iomniât DiatribèVintér hæc tùô.pbne véîlé b ô '
num,non pofie veile bonum, däri mediü ,quod fit abf olutum veile,nec
[boni necmal: habito rcfpCäu, Vt ficàrgutia quadam Dialeätca fcopülos
euldamus&dicamus.lnvoluntatc hominis efie quoddam veile,qilod in
[bonum quidem fine gratia non poteft,nec tarnen fine gratia ftatim nonnifi
[Btalum vclic.icd fit purum * merum veile, per gi-atiam lurfum ad bonum,
{per peccatum dcorfitm ad malum vrtibile. Sed vbi tum illud manct,qucd
fiifium eft : Amifia libertate cog-tur fetuire pcscato? V bi tum illud ftudium,
iquod rellnquitur&conatus f Vbtvis applitandi ad ca, quie ialutis sterna
bunt i Neque enim vis eaapplicandi ad falutem poteft elfe purum veile,nifi
ifalusipla nihil efie dicatut Deinde ftudium dt conatus qttoq; purum veil'd
tffenon poteft,cum aliquo (pU’aad bonumjmti & ionari,& non in mht-
lum ferri vel quiefeete ftudium pofiit. Summa, quorfum quorlum lcle
Vertcrit Diattibc, non poteft concradnftionibus fit pugnantibüs diütselabi,
vtnon tarn iplum liberum a'tbitndm, qttod défendit captiuum fit,quam
ipfa taptma eft, Sic enim iti Itberando arbitrio irtetttur, Vt cum libeto atbi-
ftrko inlolubiribas vinculisteneatur,
Deinde hoc dnerum figmcntuM diileflitumeft , qiiodinhöniincüt
tnedium&purum veile,rtdc poflunt probate qui id affcrunt,Ex ignorantia
rerum dt obfrtuantia vocabulorum flatum eft , Qua.fi continuo ficfit in
Hrc, Acut difponitur in vocabulis.qualia funr infinitaapud Sophiftas. * Sic
tpotius res habet, vt Chtiftus ait: Jzui non t'ß mecum , contra fi?.
plonaitiQui fion eft mecum,ridcdoittfa me,led in medib eft. Quia G Deus
pn nobis eft,Sata nabeft.de non nifi veile bonnm adelt,Si Deus abeft,Satan
Isdeft.necnifi veile malum in nobis iß. Nec Deus nec Satan meruin dt pu-
pum velle finunt in nobis,fed ficut rcâc dixifti,amiflà libertatecoginrut
kumèpeccato,hot eft.nos voiumus peccatum fit maIum,loquimur peccatum
de maîum jfacimus peccatum & malum.
Vide, hue perpulit Diàtttben impmdentem inuincibilis fit potêti-
*115 ma veritas A ftultam fetit laptentiam cius,vt contra nos diâuta pro no-
.biscontra le d'etre rogcrctur.non aliter, quam facit liberum arbitrium aU-
ptid boni,turn cnithcontra maluta faciendo,maxime contra bönutn tnale
ptit.vt Diatribe ipla talis fit in dteendo, quale eft liberum atbitttiim id fa-
pendo, Quanquam fit ipfa Diatribe tota aliud nihiifit,quam egtcgiunt
jopus iiberi arbitrij, deféndcndodaninansj fit damnandodcfetidens,hoc efts
*bis ftulra.dum (a piens vult videti. ' ''d- '
Sic habet prima opinio,fibi ipfî é o n ip a ra fa it neget,quic^iiâ
boaipdflcvellc hbminem,&tatrièn‘rélifîqtiifludiam,quod tarnenfuutn
^uôqrnoafit. lam cômparemaseamielïqaiiduabüs.Altcraénimilladu-
*iorefi,quc letttit,libdramr arbiàiuin nlbil valet* hîfiàd peeeandura. Hcc
Wtoeft Auguftini, vt thüihVilijSIdcisîtUm ptojjtieï-ibellô dcfpiritu fit 11<
*Ma,Cap. ni fallor,qtlarto aut quinto, vbi il lit ipfia vetbis vtttur,
T. j, Hb | Tertia
Pofle relie bofr
Hum,Non pcifli
Ville bunuru»
Figmentum tfl,
•eüc m homine
medium & pu*J
rua» velle»
Qui non eft rnc-
cua», «outra me
eft»
Prima opinio u t
iibero arbitrio.