
PifTah*
Peotecoftei,
f cäuoi über :
Meiifi* Abib*
A N N O T A T t O NE S D. M; LI
Dtnrif tius Deus tuüs,vT habitée nomen eiusibi, & recordaberis
quoniä leriiusfueris inÆgypto, leruabiscj; vt facias ftatuta ifta
^■Glennitatem quoque cabdfflâcülôîum celebrabis per leptetu
vJdies,quaticlocoilegeris dearea & carculari ftug£scuas,& 1*1
taberisinfeftiuicatecua,cu&: filiustuus,& filia,& leruustuus&
ancilla,Leuitescjuoque,& aduena,&pupillus & vidua,qui intra
forçastuasiunt,Septem diebusDomino Deotuo feftum cefe.
rabis, in loco quem elegerit Dominus, Nam benedicet tibi
Dominus Deus tuus in ennuisfrugibustuis, & inomniopere
tnanuum cuarum,erisque in lasticia»
Tribus vicibus per annum apparebit omne maiculinum tu-
lim in confpedtu Domini Deitui,in loco, quem elegerit,in Io*
lenniratc azymorum, & in lölennitatehcbdomadarum, & in
fplennitatetabernaculorurn. Non apparebit ante Dominum
vacuus,led afferec vnusquilquelecundum quod babuerit,iuxu
benedidftionem Domini Del fui,quam dederit ei.
Ob [enta menjem rfbtb ,vtfa ctas Pajfab.
Elcripcisloco & per!onis,hisq; prouilis.hic de tempoii
*1 ribus & feftis ftatuit, ptæiertim de tribus illis præsipuis, quæad
popuium maxime pettinebät,cuius dócendi officium hoc libro
Moles fu kepie. Sunt 3utem hie fefta, Paflah], Penreecfte,&
feftum Tabernatulorutù. Porrofeftum tubafutn & teftumexpiationisin^
codecn feptimomenfe3quofeflu(n ubernarulorum ce!ebrabarur,Leuir.2;.
nempe feftum tuba rum die ptimo, feftum expiât ioms die feptimo, Vetum
quodlibet borum duoruna, vnodieieicbrabatur. At feftü tabcrnaculorum
in medio menie, nempe qaintodecimoeelebrabatur per oöo dies. In quo
apparercoportuit omncmaiculinum «oram Domino, in loioquern cicge*
ratjVtin fefto Paflah St Pcntecofies.vt hoc Capitulo dicit.
Faults eft autemrertu'ip-e per (c, nifiquûd votabula qusedam funt
difcutienda.In menfeAbib,quern nofter vocat mcnlem nouorum,alibi,no-
uatum frugum,forte , quou tuncomnia nouaprodeunt,& torus mundui
vernar» Eft autem menfis Apn!is,eiiamLatinlsdiciasab apenendo.ouod
turn terra aperiatur,& omnia nouentut. Quanquam Ebnei Apriicm non j*
Abibjied Lier appellent. Abib autem venir ac Abab, quod virgulam aut
tenerum fureulum fignifieat.Lcuir. a.quales funt,cum arbores cram punt
in vere,quoin lino aftatem propcefle dcßgnarChriftusMatcb.24. Eotem- ^
porc,lcil, in A prili,cgrefli lunt Aegyptum, qui ob id St princlpium anni &
primus menfis voxatut, Exod. 12, Alij vero nr.enfcm luliumfaciunt men-^j
fern Abib,quo; redarguit ipleéxitusfiliotumlracl ex Aegypto,qui in prin-
cipioanmin menie Abrb fuit, vt hic & Exod. 34. dicit»
Tarier» affliäiorsü, quoniaminpauore egrtßitses
t S c .
PAncm a FflióUonisappellat à prxcerica a fflié lone ,quam palsi
funt eo tempore,quando primû hune pané comedcrunr,Id quod decJa-
rar.quôd mot addit,quiain pauoreexiuifti,&c.hoc eft.cum anxietare&tre*
pidatioQCjüeut Soient,qui in angufiia funt, fçftinarc & aogi, vt quam celer*
tim«
d«é fugiant. Hxc eft enim vis huius vocabuü, Haphas, quod non fignificat
fîmplicUecfeftiiiarc vd pauere,fed(vtdixi)pr* anguftia tonari fugere, quo-
raodo de Dauid dicitu t» t « Reg^ïj. cum à Saut effet ih monte cinûus in mo-
iam coton*,quod defperatus fuerit.id eft, animo anxio côgitauit feftinare-.
Sic Exod. ta, Et comedetisfeftinanrer.ld eft,quod hic dicit, panera affliâl-
! onij,quemin pauore 8e feftinatione anxia comcdcrunt. Et Pfal. toj. A. voce
F tonitrai tui fortnidabant, id eft, vcllent fugere 0c feftinare, PlaL »15. Ego
! (jjXJ in excefiu raco,id eft, ih feftinatione anxia»
Jtidiefeptima Concio cH Domino Deo tùo+
NOfterColle<aam dixit, Sed redtiuscoetum,concionèm,fy*»
nodum.conuentum fignificat,ficut folet populus in atrium conüeniré
fadaudiendum verbumDci.vel adftatuendum aliquid publiée,ad eligendü,
[ qualia funt Coinitia gentium. Ita populüs Dei, cum pet toiu m feftum Paf-
[ iiihtoluiffentDeum factificijs.Scepulati eflent in loeoà Deoc!eâo,diefè-
[ ptimo conuenemnt in locum vnum, vt in atrium,0tibi legebaturlex De» &
I mandata,qu*ad ipfôs pertincbantjdeoappellat cam Concionem Domini
iDci.qnod ad audiendam legem Dei conuehirent.
Fcftum hebdomodarum vocat Pentecofteh,abbebdömadibusnumc- , -
[tatisddie Paflah, quarum funt feptem,vt dicit, Scptem hebdomadasriume-
|iabis,Hoc fcftum Exod.aj.citcumfttibitca periphtafiiFeftum.cum ptimos
jfn-aus meflueris eorum, quat feminafti in agto.Hic vero tali Periphrafi, Ab
[ea die(inquitjquafalcem in fegetem mifetis,incipics numerare.Qn* fic in-
[teliigo,Hebdomad* incipiunt numerati à tempore Paflah,quandoiant
[ beroa co ctenit, vt luxuria ntem com am eius demetete poflis. Aut fi hoc dtt-
|ram videtur,referendum eft numerandi pweeptum ad tcmpusPentecofteSi
[ hoc modojlncipics numerate ab ea die,id eft ,«um circa tempus Pentecoftea
ifueris,quando folet hetba luxuriant primo dcfccarfautprimi fruflus metis
I nutnerabis retro,donee computando vfque ad Paflah, impletieris feptetn
I hebdomadas. Et hoc mihi magis placet,quia Hebdomadas numetati prsci-
I pit, quasiam plenaseffe fignificat,fimul, quod Ebwis mós eft retro legere*
[ kribere & agere» i
Turn illud pülchte confonabit Exod. a », cum primos fruftus mefliie-
I ris.quia circa Pentecofteh»praslcrtim illis calidis regionib. foleht ptimi frii-
■ clusinueniti 0t demeti,vt dixijVtidem tempus fit,quo primi fruftus demc-
( tuntut & quo falx in fegetem mittitiir» Vnde & oblationem fpontaneam,
qqs hoc loco Ebraice Miffa d|dtur,inte!ligit ptimitias fruüuum.quas facer-
t <3 otibus affei tent > dc qua Leuit. Cap. 2. in fine legas» His declatati$,facilia
. funt omnia in hoc capitulo»
Inftituüntur fefta fit titus huiusmodi extertii ad cultum Dei, propter
tudem popuium,vt illis occupatus, non inueniat fludijs proprijs feftâ; Eft
I enim natura procliuis, imoinquiéta,ad crigendascercmonias,& ftatuen-
I dpscultusDeijldeoneceflceft cam praueniri Seferuari in vetboDci,quö
' cettifimus,diuina nosagere,& Deo placete. Deinde fic h*e ratio eft, vtpo-
puiusfaltem in an no bis vel terconueniens, audit« fit difeetet legem Dei,
& feruarctur in vnitate fidei fit morum.
Tria veto funt,quotum iftisfeftis tribus voluit memoriam fieri,In fc'
ftoPaflah,mepaotiam cxitus de Aegypto, quoderatfeftum omnium pri- ,£
mum&fummnm.in principioanni,ob ptimum&fummum miraculum eis P»ffah.
exhibitum,fciiicet,libctationcm ex Aegypto. In fefto autem Pentecöftes» *•
T. j , ‘ V I memo